60 KROKÓW DO DIALOGU RÓŻNORODNOŚCI…

Czy mimo różnic w obrębie kultury, czy statusu społecznego, możemy być otwarci na różnorodność? Najlepszą formą zrozumienia odmienności jest bezpośrednie spotkanie z nią. Taka idea przyświeca Żywej Bibliotece - projektowi znanemu na całym świecie, skupionemu wokół praw człowieka i dążącemu do zwiększenia świadomości na temat stereotypów i uprzedzeń. Dzięki Stowarzyszeniu "Czas Inicjatyw Społecznych" oraz Miejskiej Bibliotece Publicznej, akcja ta pojawiła się także w Wejherowie.

6 grudnia w wejherowskiej książnicy można było wypożyczać nie tylko książki. Zamiast tradycyjnej lektury, można było wybrać rozmowę z drugim człowiekiem wypożyczonym na 30 minut. Żywy Księgozbiór składał się z ludzi, których często nie zauważamy, lub nie chcemy zauważać w swoim otoczeniu: ateistki, niewidomego, czy osób homoseksualnych. Żywa Biblioteka skupia osoby reprezentujące grupy, które narażone są na zjawisko dyskryminacji oraz stereotypizacji. Są to przedstawiciele i przedstawicielki mniejszości narodowych, etnicznych, społecznych, religijnych, zawodowych oraz innych, którzy dzięki swej dostępności dają nam możliwość weryfikacji własnych poglądów dotyczących grup z różnych przyczyn wykluczanych ze społeczeństwa. Wydarzenie jest zorganizowane w konwencji biblioteki – są "książki" (czyli przedstawiciele i przedstawicielki grup dyskryminowanych), są "czytelnicy" (czyli goście – osoby, które bibliotekę odwiedzają), są także bibliotekarze – gospodarze, którzy czuwają nad przebiegiem wydarzenia i "wypożyczają" książki. Stworzenie takiej inicjatywy zawdzięczamy młodym Duńczykom skupionym wokół organizacji "Stop Przemocy", którzy w 2000 roku zorganizowali po raz pierwszy taką akcję. Od tej pory Żywa Biblioteka organizowana jest w 45 krajach, w tym w Polsce.

Głównym organizatorem wejherowskiej Żywej Biblioteki było Stowarzyszenie "Czas Inicjatyw Społecznych", którego szczególnym obszarem działania jest zapobieganie marginalizacji i dyskryminacji. Żywy Księgozbiór stanowili: ateistka, lesbijka, gej, para homoseksualna, niewidomy, feministka, matka z synem z niepełnosprawnością, sekretarz Instytutu Pamięci Romów, wegetarianka/aktywistka. Największą popularnością cieszyła się ateistka. Łącznie odnotowano 60 wypożyczeń. Oznacza to 60 rozmów, które były niezwykłym dialogiem pomiędzy osobami wykluczonymi, a przedstawicielami społeczeństwa, które często przyczynia się do tego wykluczenia. Było to 60 kroków w stronę poznania i być może zrozumienia.

Spotkanie z drugim człowiekiem jest wyjątkową formą "lektury". Czytane Książki okazywały emocje, a czytelnicy mieli wpływ na ich treść. Każdy zainteresowany mógł prezentowane przez Książki historie "przeczytać", a następnie o nich podyskutować i zweryfikować swoje wyobrażenia oraz postawy. Ten wyjątkowy kontakt z drugim człowiekiem był najcenniejszym owocem Żywej Biblioteki. Obserwując zachowania osób korzystających z Żywych Książek zauważyć można było cały wachlarz emocji pod wpływem toczących się dyskusji. Rozmowy te udowodniły, że mimo różnic w obrębie kultury, czy statusu społecznego, możemy być otwarci na różnorodność.

Akcja była przykładem owocnej współpracy Miejskiej Biblioteki Publicznej ze Stowarzyszeniem "Czas Inicjatyw Społecznych". Wspólnymi siłami tych dwóch podmiotów udało się zorganizować interesujący projekt, przybliżający dialog różnorodności o wspomniane 60 kroków.

Opr. Mirody